Zzp starten: de complete checklist

Zelfstandig ondernemer worden in Nederland is niet ingewikkeld, maar je moet wel een aantal vakjes in de juiste volgorde afvinken. In deze checklist loop je stap voor stap van je eerste idee naar je eerste factuur.

Voordat je je inschrijft: de voorbereiding#

• Bepaal wat je gaat doen (product of dienst)
• Schrijf kort op wie je bedient en hoe je geld verdient
• Kies je rechtsvorm (eenmanszaak of BV)
• Bepaal je bedrijfsnaam en SBI-code
• Schat je eerste jaren inkomsten en uitgaven in

Je hoeft geen uitgebreid ondernemingsplan te schrijven om te starten, maar een heldere samenvatteing van wat je doet helpt je gefocust te blijven. Meer in een ondernemingsplan schrijven.

Stap 1: Rechtsvorm kiezen#

De eerste echte keuze: eenmanszaak of BV?

Voor de meeste starters: eenmanszaak. Je bent persoonlijk aansprakelijk, maar de administratie is minimaal en je krijgt ondernemersfiscale aftrekken die je duizenden euro's per jaar besparen. Een BV heeft pas zin als je winst ruim boven de €90.000–€100.000 per jaar uitkomt, of als aansprakelijkheid een groot risico is.

Volledige uitleg: Eenmanszaak of bv? De juiste rechtsvorm kiezen.

Stap 2: Inschrijven bij de KVK#

Zodra je je rechtsvorm weet, schrijf je je in bij de KVK (Kamer van Koophandel).

Je maakt online (of persoonlijk bij een KVK-kantoor) een afspraak, neemt een geldig paspoort en adresbewijs mee, betaalt de vergoeding en geeft je bedrijfsnaam en SBI-activiteit door. De KVK stuurt je een uittreksel en je inschrijvingsnummer — en de Belastingdienst geeft je vervolgens automatisch je btw-id.

Volledige uitleg: Inschrijven bij de KVK als zzp'er.

Stap 3: Je btw-id aanvragen#

Je hoeft hier niet apart voor in te schrijven — het gebeurt automatisch. Na je KVK-inschrijving stuurt de Belastingdienst je btw-id (btw-nummer) per post toe. Je gebruikt het op elke factuur en in je aangiften.

Heb je het eerder nodig, check je btw-id aanvragen voor toegang via Mijn Belastingdienst.

Stap 4: Open een zakelijke rekening#

Niet wettelijk verplicht voor een eenmanszaak, maar sterk aanbevolen. Een aparte rekening maakt je boekhouding oneindig schoner en ziet er professioneel uit voor klanten.

De meeste Nederlandse banken (ING, ABN AMRO, Bunq, Wise) bieden zakelijke rekeningen vanaf €0–€10 per maand. Meer info: Heb je een zakelijke rekening nodig?.

Stap 5: Zet je boekhouding op#

Begin eenvoudig, maar begin meteen. Je moet elk kwartaal je btw-aangifte doen en eens per jaar je inkomstenbelastingaangifte — beide hebben schone administratie nodig.

Je boekhouding volgt:

• Facturen (elke verkoop: datum, bedrag, btw-tarief, klantgegevens)
• Uitgaven (elke zakelijke aankoop: datum, bedrag, btw, categorie)
• Bewijzen (strookhoudingen voor alles)

Veel zzp'ers gebruiken boekhoudprogramma's (ZZP Belasting, Wave, Moneybird, Exact Online). Een spreadsheet kan om mee te beginnen, maar software schaal beter. Je boekhouding opzetten gaat hier dieper op in.

Stap 6: Begrijp je belastingplichten#

Als zzp'er dien je in:

• Elk kwartaal een btw-aangifte (deadline: einde van de maand na het kwartaal — 30 april, 31 juli, 31 oktober, 31 januari)
• Jaarlijks een inkomstenbelastingaangifte (deadline 1 mei, indiendatum 1 maart – 1 mei)

Je btw-aangifte laat zien hoeveel btw je rekende en hoeveel je terugvraagt. Je inkomstenbelastingaangifte rapporteert je winst en je aftrekposten. Allebei zijn verplicht, zelfs als je niets betaalt.

Aanverwante artikelen: BTW-aangifte als zzp'er en Inkomstenbelasting voor zzp'ers.

Stap 7: Regel je verzekeringen#

De meeste zzp'ers hebben nodig:

• Zorgverzekering (verplicht; inclusief Zvw-bijdrage)
• Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) (sterk aanbevolen; beschermt je inkomen)
• Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (als je advies geeft of ontwerpt; vaak verplicht door klanten)

Werk je op locatie of met goederen, voeg dan een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB) toe.

Start hier: Welke verzekeringen heb je echt nodig?

Stap 8: Stuur je eerste factuur#

Zodra je een klant hebt, ben je klaar om te factureren. Elke factuur moet bevatten:

• Je naam, adres en btw-id
• Factuurnummer (opeenvolgend)
• Datum en vervaldatum
• Beschrijving van het werk
• Bedrag en btw (of een opmerking als je btw-vrijgesteld bent)

Verder geen verrassing. Meer: Factuureisen: wat verplicht op je factuur.

Checklist: je eerste week als zzp'er#

• Kies eenmanszaak of BV
• Maak een afspraak met de KVK (online of ter plaatse)
• Ga naar je KVK-afspraak en betaal de vergoeding
• Wacht op je KVK-uittreksel en inschrijvingsnummer
• Open een zakelijke rekening
• Zet je boekhoudingsysteem op (spreadsheet of software)
• Zoek verzekeringen en maak afspraken
• Maak een testfactuur om je opmaak te checken

Veelgestelde vragen#

Zelfstandig ondernemer worden is een serie kleine, beheersbare stappen. Elk stap is simpel, en samen geven ze je een schoon, kloppend fundament. ZZP Belasting doet het moeilijkste — de boekhouding en belastingprognoses — zodat jij je op je werk kunt concentreren.

← Alle artikelen